De maintenance-engineer, onmisbaar voor assetmanagement

De Staat van de Infrastructuur 2024 laat zien dat de netwerken van Rijkswaterstaat verouderen en storingsgevoeliger worden, terwijl de onderhouds- en vernieuwingsopgave groeit. Tegelijk moeten bruggen, tunnels, sluizen, wegen en waterwerken veilig en bereikbaar blijven. Als senior strategisch adviseur Maintenance & Asset Management en kenniswerkveldtrekker Inspecties en onderhoudsmethoden ziet Jan dagelijks hoe belangrijk het is om assetmanagement, onderhoud, inspecties en reliability engineering met elkaar te verbinden.

Wat houdt de functie maintenance engineer in?

‘Een maintenance engineer zorgt ervoor dat Rijkswaterstaat de juiste technische keuzes maakt om infrastructuur veilig, beschikbaar en beheersbaar te houden over de hele levensduur. Je analyseert hoe assets functioneren, hoe zij verouderen, waar risico’s ontstaan en welke maatregelen nodig zijn om prestaties op niveau te houden. Daarbij werk je met erkende onderhoudsmethoden, zoals Reliability-Centred Maintenance (RCM), en in lijn met Europese onderhoudsstandaarden uit CEN/TC 319.’

‘Daarbij gaat het niet alleen om losse onderdelen, maar juist om het functioneren van het totale systeem. Je vertaalt technische informatie naar concrete vragen: wat is de conditie van het object, hoe ontwikkelt het risicoprofiel zich, welk inspectie- of onderhoudsregime past hierbij, wanneer zijn beheersmaatregelen nodig, en wanneer is vernieuwing of renovatie verstandiger dan blijven repareren? Juist die combinatie van systeemdenken, onderhoudskunde en methodisch werken maakt de maintenance engineer een cruciale schakel tussen techniek, onderhoud en assetmanagement.’

Hoe ziet een gemiddelde werkdag van een maintenance engineer eruit?

'Die is heel afwisselend. Je analyseert inspectieresultaten, storingsdata, onderhoudshistorie, degradatiepatronen en de technische conditie van assets. Je spreekt met assetmanagers, technisch adviseurs, inspectiespecialisten, aannemers en onderhoudsteams over wat die informatie betekent voor de keuzes die we moeten maken.'

'Soms beoordeel je of een verhoogd inspectieregime nodig is. Soms onderzoek je of een storing een symptoom is van een dieper liggend probleem. Soms werk je aan een onderhoudsmethode, een verbetermaatregel of een onderbouwing voor renovatie of vervanging. En steeds vaker kijk je ook naar de functionele kant van beweegbare objecten: hoe veilig en betrouwbaar is de bediening en hoe robuust is de industriële automatisering daarachter?'

Hoe kijkt Rijkswaterstaat vandaag naar onderhoud?

‘Onderhoud is voor ons allang niet meer alleen het uitvoeren van werkzaamheden volgens een planning. Onderhoud is een integraal onderdeel van assetmanagement en krijgt daarin steeds nadrukkelijker een strategische functie. Het gaat om het beheersen van prestaties, risico’s, beschikbaarheid, technische conditie en levensduur van infrastructuur. Onderhoud ondersteunt dus niet alleen de uitvoering, maar helpt ook richting geven aan keuzes over instandhouding, levensduurverlenging, vernieuwing en vervanging.’

‘De actuele opgave maakt dat heel zichtbaar. Veel objecten naderen het einde van hun verwachte levensduur of zijn daar al voorbij. Daardoor zijn vaker beheersmaatregelen, verscherpte inspecties en levensduurverlengende interventies nodig. Onderhoud staat dus niet los van inspecties, data, hinderbeperking, betrouwbaarheid en vernieuwing, maar is een sturend onderdeel van de afwegingen binnen assetmanagement. De maintenance engineer helpt om daarin technisch én onderhoudskundig de juiste lijn te bepalen.’

Welke rol speelt reliability engineering daarin?

'Een grote rol. In de praktijk is reliability engineering een belangrijk onderdeel van maintenance engineering. Je wilt niet alleen weten dát iets veroudert of faalt, maar vooral hoe, waarom, met welk effect en welke maatregel het meest effectief is. Dat betekent dat je kijkt naar storingspatronen, faalgedrag, technische conditie, bedienbaarheid, kriticiteit en ongeplande niet-beschikbaarheid.'

'Je analyseert waar de risico’s zich opbouwen en welke interventie het beste past: een andere onderhoudsaanpak, extra inspectie, een beheersmaatregel, condition monitoring, een aanpassing in de bediening of uiteindelijk vernieuwing. Juist die combinatie van analyseren, begrijpen en verbeteren maakt het vak zo relevant.'

Wat vraagt het van iemand om dit werk goed te kunnen doen?

‘Je moet technisch sterk zijn, maar vooral ook het vak onderhoud echt begrijpen. Je moet weten hoe onderhoudsconcepten, inspecties, faalgedrag, prestaties, risico’s en kosten met elkaar samenhangen en hoe je die vertaalt naar een praktisch en onderbouwd advies. Dat vraagt analytisch vermogen, communicatieve kracht en gevoel voor de onderhoudspraktijk.’

‘Daarnaast moet je kunnen schakelen tussen detailniveau en systeemniveau. Je kijkt naar componenten en objecten, maar ook naar de impact op netwerkbeschikbaarheid, veiligheid en maatschappelijke hinder. Dat vraagt vakinhoudelijke diepgang in maintenance engineering én gevoel voor samenwerking in een bestuurlijk en technisch complexe omgeving.’

Waarom is werken als maintenance engineer bij Rijkswaterstaat juist nu zo interessant?

'Omdat de maatschappelijke relevantie enorm is. De Staat van de Infrastructuur laat zien dat de opgave groeit: meer objecten verouderen, meer onderhoud en vernieuwing zijn nodig, en er zijn steeds meer situaties waarin inspecties, beheersmaatregelen en technische keuzes direct invloed hebben op bereikbaarheid, veiligheid en leefbaarheid.'

'Juist in zo’n fase maakt maintenance engineering het verschil. Je werkt aan infrastructuur die Nederland letterlijk in beweging houdt en beschermt. En je werkt aan vraagstukken die inhoudelijk uitdagend zijn: veroudering, storingsgevoeligheid, inspecties, onderhoudsmethoden, reliability, life extension, beschikbaarheid en vernieuwing. Nergens anders heb je op dat vlak zoveel directe maatschappelijke impact als hier.'